ZİHNİN OTOMATİK YOLLARI: ELEŞTİREL SESTEN ŞEFKATLİ SESE
Bazı örüntüler hayatımıza bir günde yerleşmez. Yavaş yavaş, tekrarlarla, çoğu zaman da iyi niyetli bir uyum çabasının içinde şekillenir. Çocukken ait olmak, sevilmek, onay almak için geliştirdiğimiz düşünme biçimleri; yetişkinlikte otomatikleşmiş zihinsel yollara dönüşebilir. Bilişsel çarpıtmalar dediğimiz şey tam da bu otomatik yolların ürünüdür. Zihin hızlı çalışmak ister; eksik bilgiyi tamamlar, belirsizliği tolere etmek yerine anlamı kendisi üretir. Genelleme yapar, siyah-beyaz düşünür, niyet okur ya da felaketleştirir. Özellikle felaketleştirme, zihnin koruma refleksidir: “En kötüsüne hazırlanırsam güvende olurum.” Olası bir hatayı, bir reddedilmeyi ya da küçük bir aksiliği zihinde büyütmek; kontrol duygusunu kaybetmemek için yapılan bir hazırlık gibidir. Ne var ki bu hazırlık çoğu zaman bedene kaygı, davranışlara kaçınma olarak yansır.
Dijital Kimlik: Sosyal Medyanın Zihinsel Benlik Algımıza Etkisi
Günümüzde sosyal medya, bireylerin kendilerini ifade etme ve kimlik oluşturma süreçlerinde önemli bir rol oynuyor. Instagram'da filtrelenmiş fotoğraflar, Twitter’da özenle seçilmiş düşünceler ve LinkedIn’de profesyonel başarılar… Tüm bunlar, kendimizi nasıl gördüğümüzü ve başkalarına nasıl sunmak istediğimizi doğrudan etkiliyor. Peki, dijital kimliğimiz ile gerçek benliğimiz arasındaki bu fark psikolojik olarak bize ne yapıyor?
Ergenlik Döneminde Ebeveyn Olmak
Ergenlik Döneminde Ebeveyn Olmak Bir sabah fark edersiniz; çocuğunuzun sesi kalınlaşmış, odasının kapısı daha sık kapanır olmuş, gülüşleri bir anda suskunluğa dönüşür. Bir gün size dönüp “Beni artık okula bırakma.” der. Oysa dün elinizi bırakmamıştı. İşte o an, kapı çalar. Ergenlik gelmiştir. Ergenlik, büyümenin en fırtınalı dönemidir. Ne çocukluk gibi masum, ne de yetişkinlik kadar bağımsız… Bir yanda bedensel değişimler, diğer yanda duygusal ve bilişsel dönüşümler yaşanır. Bu süreç hem gencin hem ebeveynin sınırlarını zorlar. Çünkü yalnızca bir beden değil, bir kimlik de şekillenmektedir.
Mindfulness Nedir? Ne Değildir?
Mindfulness Nedir? Amerika’da Massachusetts Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde Stres Azaltma Kliniği kurucusu Profesör John Kabat-Zinn tarafından mindfulness kavramı geliştirilmiştir. Bilgece farkındalık olarak Türkçeye çevrilmiş mindfulness kavramı Kabat Zinn’e göre, kişinin bulunduğu anda yani şimdi ve burada, içten ve dıştan gelen uyarıcıları; eleştirmeden, yargılamadan, merak, şefkat ve kabullenicilikle izlediği bilişsel bir süreçtir. Mindfulness, geçmiş yargılamalardan, öğretilerimizden, kalıplarımızdan sıyrılabilmek demektir. Sıyrılmak dile kolay uygulaması zor da olsa, yargılamama gayretinde, çabasında olabilme halidir. Mindfulness; düşünceler, duygular ve bedensel duyumların farkında olmayı ve bunları olduğu gibi kabul etmeyi içerir.
Adaletin Gölgesinde: Güven, Stres ve Ahlaki Erdemin Psikolojik Haritası
Toplumların ruh halleri, içinde bulundukları politik iklimden bağımsız düşünülemez. Günümüzde, ülkemizin politik gündeminin yarattığı belirsizlik, adalet sistemine duyulan güvenin sarsılması ve bireysel yaşamda artan stresörler, yalnızca sosyolojik değil, derin psikolojik etkiler de yaratıyor. Psikoloji biliminin gözünden bakıldığında, adaletin yalnızca bir sistem meselesi değil; aynı zamanda insan zihninde düzen, denge ve güven duygusu yaratan bir yapı taşı olduğu görülür.
Duygular: Yüzeyin Altında Neler Var?
Her bir duygumuz, geçmişimizden bugüne taşıdığımız bir hikâyeyi anlatır. Bazen çok sevindiğimizde gözlerimizde bir damla yaş belirir, çünkü mutluluğumuzun içinde yıllar önce görülmeyen bir çocuğun fark edilme arzusu gizlidir. Ya da öfkelendiğimizde sesimizin titremesi, belki de bir zamanlar susturulmuş bir benliğin haykırma çabasıdır. Duygular basit sinyaller değildir; onlar, hayat boyunca taşıdığımız duygusal mirasın birer yansımasıdır.
İlgili Mesajlar
-
Sosyal-Duygusal Gecikmeler
27 Jul 2020 -
-
Psikoloji Nedir ?
27 Jul 2020 -
GEÇMİŞİN İZLERİ olan ÇOCUKLUK KARARLARI
10 Aug 2023 -
Duygu Regulasyonu
10 Aug 2023